Sylwia Clayton

Praktycznie o uczeniu. Blog dla nauczycieli i lektorów języków obcych.

Blog, Inspiracje na lekcje, Książki, Metodyka

Patent na słownictwo

“Za tydzień kartkówka ze wszystkich frazali.”

“Na test nauczcie się tych 100 słówek z tematu dom.”

Jak często wypowiadacie takie słowa? A jak często słyszeliście je jako uczniowie i jakie emocje w Was wywoływały? 🙂

Jako uczeń, pamiętam tylko, że kiedy miałam wykuć na pamięć 100 słówek, to była to dla mnie strata czasu. Wiedziałam, że się ich nauczę, ale wiedziałam też, że je szybko zapomnę. I tak było, za każdym razem zaraz po teście. Dzisiaj sympatyzuję z moimi uczniami i staram się ułatwić im trochę naukę słownictwa.

Oczywiście, nie zawsze mamy wpływ na to ile materiału nasi uczniowie muszą przyswoić, ale na pewno możemy pomóc im w skuteczniejszej nauce słówek. Na przykład, stosując te proste zasady:

#1 Kontekst

Nauka słownictwa zaczyna się już w na samym początku, czyli wtedy gdy je wprowadzamy. Dlatego bardzo ważne jest, aby prezentować nowe słownictwo w kontekście oraz zachęcać do uczenia się go w taki sam sposób, czyli w wyrażeniach lub nawet w całych zdaniach.

#2 Wykorzystaj od razu

Od razu zachęćmy naszych uczniów do wykorzystania nowego słownictwa w pisaniu, dyskusji lub w innych ćwiczeniach na mówienie. Wystarczy tylko przygotować temat do dyskusji lub writingu oraz małe karteczki z nowymi słówkami – każdy uczeń losuje słówka i musi je wykorzystać w swojej wypowiedzi.

#3 Mapy myśli

Mapy myśli to moim zdaniem najfajniejszy sposób na efektywne zapamiętywanie słownictwa. Możemy podać uczniom gotowe mapy, lub możemy zachęcić ich do stworzenia swoich własnych, które będą dużo bardziej skuteczniejsze.

#4 Regularne powtórki

Podczas powtórek pamiętajmy również o słownictwie sprzed kilku lub kilkunastu lekcji, a nawet wracajmy do słówek z samego początku kursu. Powtarzajmy słownictwo na różne sposoby – tłumaczenie, opisywanie, układanie zdań lub wykorzystanie słownictwa w konwersacji. I zawsze pamiętajmy o kontekście, upewnijmy się, że nasi uczniowie rzeczywiście rozumieją znaczenie nowego słówka.

#5 Less is more

Zapamiętanie 20 słówek podanych w kontekście oraz odpowiednio ćwiczonych jest dużo bardziej efektywne niż zaprezentowanie listy 100 słówek do nauczenia się na ‘za tydzień’. O ile to możliwe, zachęcam Was do skrócenia listy nowych słówek. Wybierzmy te, które rzeczywiście są potrzebne.

#6 Pomysł na listę słówek

Bardzo często słownictwo prezentowane jest w postaci listy słówek. Możemy taką listę naszym uczniom trochę uatrakcyjnić, żeby nie było to tylko monotonne tłumaczenie nowego słownictwa.

Mam dla Was dzisiaj kilka pomysłów na to, jak wykorzystać takie listy słówek tak, aby sprawić, że ich nauka będzie dla naszych uczniów trochę przyjemniejsza i skuteczniejsza 🙂 Wszystko znajdziecie w materiale PDF do pobrania poniżej:

Pobierz PDF

W ramach tego wpisu, chciałabym przedstawić Wam również najnowszy podręcznik wydawnictwa Macmillan Password Reset, który kładzie duży nacisk właśnie na rozwój słownictwa.

Słówka i wyrażenia są ćwiczone w różnych typach zadań. Dla przykładu, zerknijcie na zdjęcie jednej strony tego podręcznika:

  • Najpierw zaczynamy od prezentacji słownictwa, czyli ćwiczenia na połączenie słówek z ich definicjami.
  • Następnie, to samo słownictwo jest wykorzystane w kolejnych dwóch ćwiczeniach.
  • A na końcu znajduje się ćwiczenie na komunikację, w którym uczniowie muszą ponownie wykorzystać poznane słownictwo.

Autorki podręcznika doskonale przemyślały wszystkie ćwiczenia na słownictwo i krok po kroku kierują procesem przyswajania nowych słówek i wyrażeń.

Dodatkowo, w serii Password Reset znajdziecie sekcję Vocabulary Challenge, w której uczniowie mogą poznać i poćwiczyć trochę trudniejsze słownictwo. W sam raz dla tych ambitnych! 🙂

Jeśli chcielibyście dowiedzieć się więcej o tym podręczniku, tutaj możecie pobrać przykładowe strony Password Reset B1+.

KONKURS

Na koniec, zapraszam Was do udziału w konkursie, w którym nagrodzone zostaną aż 3 osoby! Każdy zwycięzca dostanie taki oto zestaw ufundowany przez wydanictwo Macmillan: egzemplarz okazowy podręcznika Password Reset B1+, Grę Forbidden Words oraz zestaw kart pracy Use of English Worksheets.

Zasady konkursu:

W komentarzu pod tym wpisem napisz jaki masz pomysł na powtórkę słownictwa na lekcji języka angielskiego.  3 najciekawsze pomysły zostaną nagrodzone 🙂

Konkurs trwa do wtorku 16.04, a zwycięzcy zostaną ogłoszeni w komentarzu pod tym wpisem. Regulamin konkursu znajdziecie tutaj.

Powodzenia!  🙂

16 Comments

  1. Dagmara

    Pracując z dorosłymi, często stawiam na metodę konwersacyjną przy powtórkach słownictwa. Podam przykład z dziś: ostatnio przerabialiśmy idiomy z częściami ciała a potem wyrażenia i idiomy związane z pracą. Na początku dzisiejszej lekcji uczniowie dostali rysunki, pod którymi mieli wypisać powtarzane wyrażenia i idiomy (nawet z pomocą notatek dla powtórki) a potem już bez pomocy tworzyli pytania – w każdym z nich musieli użyć idiomów z obu tematów. Wyszło dużo śmiechu i bardzo owocna dyskusja, podczas której praktycznie zastosowali wyrażenia.

    • Sylwia

      Dagmaro, gratuluję wygranej! Proszę skontaktuj się ze mną, aby podać swoje dane do wysyłki nagrody 🙂 Email jest podany w zakładce “kontakt”. Życzę miłego dnia! Sylwia

      • Dagmara

        Swietnie, bardzo się cieszę 🙂 wyślę adres mailem. Bardzo dziękuję 😍

  2. Marta Cybulska

    Hello !!! super blog, dopiero go odkryłam, ale nie żałuję, nic straconego, na pewno szybko nadrobię zaległości! Ja też mam głowę pełną pomysłów! Jeśli chodzi o powtórkę ze słownictwa u mnie na lekcji świetnie spradza się: 1. HANGMAN. Gra chyba wszystkim znana 😉 Na tablicy rysuję przysłowiową “szubienicę”. Rywalizacja odbywa się students vs. teacher, jeśli uczniowie wygrają to nie piszą kartkówki na nastęnej lekcji, natomiast jeśli teacher – kartkówka się odbywa 🙂 Na tablicy rysuję pola – odpowiednią ilość liter odpowiadającą danemu hasłu, uczniowie zgadują jakie litery znajdują się w haśle i konsekwentnie próbują odgadnąć słowo – słownictwo oczywiście, które było na zajęciach – utrwalenie. super sprawdza się, towarzyszą temu niezłe emocje. Gra nr 2 – dla grup bardziej zaawansowanych 🙂 – praktykowałam to np. w walentynki. Wybieram sobie pewne hasło: np. Happy Valentine’s Day, drukuję każdą literkę osobno i napis układam na dywanie. Grupę dzielę na 2 drużyny – girls vs. boys. Zadaniem każdej drużyny jest ułożenie jak największej ilości słów wykorzystując litery z hasła. Słowa, które da się ułożyć z hasła były wcześniej na zajęciach, więc uczniowie nieźle główkują nad odpowiedziami. Zwykle do głowy przychodzą im fenomenalne pomysły i zdobywają dużo punktów 🙂 Jeśli skończą im się pomysły można w tej grze też losować/lub nauczyciel podaje podpowiedzi, np. “the opposite of early”. Gra budzi dużo emocji, nosi ze sobą duży uśmiech, wyzwala ogromną kreatywność dzieci. Gra nr.3. – UŁÓŻ SŁOWO. Gra cechuje się dużą aktywnością fizyczną oraz refleksem biorących udział 🙂 ! Znowu mamy 2 drużyny! Dziecko z każdego teamu dostaje 2 literki i przyklejam je taśmą malarską z tyłu i z przodu dziecka. Czytam hasło: Who is this? It’s mommy’s partner. Zadaniem każdej drużyny jest odgadnąć hasło i ustawić się w takiej kolejności, aby hasło można było odczytać 😀 Dodatkowo dodaję do tego licznik czasowy, odliczanie 10sekundowe wyzwala sporo adrenaliny 🙂 Gra przysparza nie lada emocji, a dzieci mają wyzwanie, aby ustawić się w poprawnej kolejności i muszą pamiętać jaką literkę mają z przodu, a jaką z tyłu. Jest dużo interakcji między dziećmi, zabawy i śmiechu 🙂 Gra. nr.4. BOMBA !!!! Mój faworyt. Zabawa z piłką. Piłka to przysłowiowa “bomba”, która wybucha po określonym czasie 🙂 Cała grupa ustawia się w dużym kole. Nauczyciel może też. Włączam odliczanie, np. 2 minuty, po tym czasie bomba wybucha. W trakcie zabawy ćwiczymy nowo poznaną strukturę gramatyczną i słownictwo, np. rzeczy, które są w klasie. Każdy uczeń zaczyna zdanie od “there is….. ” musi powiedzieć dane słowo, np. “a table” i zakończyć “in the classroom”. Jak zdanie jest poprawne, uczeń rzuca piłkę do drugiej osoby, która tak samo zaczyna zdanie i mówi jakiś inny przedmiot w klasie. Słowa nie mogą się powtarzać! Osoba, która za długo się zastanawia trzyma w rękach piłkę i niestety…. bomba wybucha !!!! Gra wymaga szybkiego myślenia i skoncetrowania się na poprawności wypowiedzi. To naprawdę ulubiona gra wśród moich uczniów, którzy często pytają: Proszę Pani, zagramy w bombę? ” Kocham moich urwisków za to. Zabawę można oczywiście modyfikować. Polecam sprawdzone metody na powtórzenie słownictwa na lekcji, mam nadzieję, że moje pomysły przypadną komuś do gustu !! 🙂 pzdr. Teacher Marta 😉

  3. Gosia

    Moim pomysłem na powtórkę słownictwa jest pudełeczko z karteczkami ze słownictwem (słówka i wyrażenia wybrane przeze mnie i moich uczniów). Wspólnie wybieramy najciekawsze słówka i zapisujemy je na karteczka i wrzucamy do pudełka (oczywiście co jakiś czas uzupełniamy je o nowe słowa). Na kolejnych zajęciach lub jeśli zostanie chwila wolnego czasu pod koniec zajęć wykorzystujemy pudełeczko do powtórki słownictwa. Można z nimi robić najróżniejsze rzeczy, np. uczniowie losują kilka słów czy wyrażeń i układają z nimi historyjkę; tworzą definicje słów i pozostali muszą odgadnąć jakie to słowo; układają z nimi pytania lub krzyżówki i wymieniają się w grupach. Można je również wykorzystać do takich gier jak Hangman czy Act it out. Pod koniec roku szkolnego można wykorzystać pudełeczko do powtórki słownictwa z całego roku i na początku kolejnego, żeby sprawdzić ile słów pamiętają nasi uczniowie po wakacjach :). Moi uczniowie bardzo lubią moje pudełeczka 🙂 bo szybciej zapamiętują nowe słownictwo, a dla mnie to super pomysł na szybką powtórkę w każdym momencie.

  4. sylwia

    Bardzo często robię szybką rozgrzewkę na początku zajęć, która wygląda następująco: słuchacze wypisują na kartce po 5-7 słówek/wyrażeń z poprzedniej lekcji/tygodnia/tematu/działu, najlepiej takich których jeszcze za dobrze nie pamiętają albo chcieliby się nauczyć, potem przekazują swoją listę osobie po prawej/lewej stronie a sami otrzymują listę kolegi. Na tablicy piszę alfabet oraz zdanie przewodnie (związane z poprzednim tematem albo tematem który będę wprowadzać) i w parach bądź małych grupach słuchacze mają przeprowadzić szybką rozmowę, odnosząc się do zdania przewodniego (reagując na nie w jakikolwiek sposób), przy czym każda kolejna osoba musi rozpocząć swoje zdanie od kolejnej litery alfabetu, i w ciągu całego small talku (aż dojdą do końca alfabetu) muszą wykorzystać wszystkie słowa ze swojej listy. Wszystkim się podoba, na początku każdy taki dialog zajmował trochę czasu ale z lekcji na lekcję nabrali wprawy i teraz prowadzą już swobodne rozmowy wplatając w nie słówka z powtórki.

    • Sylwia

      Sylwio, gratuluję wygranej! Proszę skontaktuj się ze mną, aby podać swoje dane do wysyłki nagrody 🙂 Email jest podany w zakładce “kontakt”. Życzę miłego dnia! Sylwia

  5. Justyna

    Pracuję z dorosłymi- super utrwalenie słownictwa to – 10 karteczek ze słowami, które kursanci wybierają sami plus zwykle tematy typu Favourite Food lub Nightmare Holiday. Kursanci dyskutują lub omawiają wylosowany/ wybrany temat i muszą wykorzystać wszystkie słowa. Kupa śmiechu i satysfakcji, plus skuteczność – konkretna liczba powtórzonych słów.

  6. 1. Fortunately/Unfortunately – uczniowie wspólnie tworzą historyjkę. Nauczyciel mówi pierwsze zdanie historyjki. Po kolei jedna osoba losuje wyraz i zaczyna historyjkę od ‘fortunately’ i użycia wylosowanego słowa. Kolejna osoba ciągnie drugie słowo i zaczyna zdanie od ‘unfortunately’.
    2. Banana game – uczniowie losują wyraz i tworzą zdanie z wybranym słowem, z tym że zamiast tego słowa mówią ‘banana’. Reszta grupy zgaduje o które słowo chodzi.
    3. Nauczyciel pokazuje FC/mówi definicję – uczniowie ściągają się do tablicy, aby zapisać poprawnie dane słowo. Po zapisaniu krzyczą wyraz i tym samym dają znać kto był pierwszy.
    4. Nauczyciel rozdaje uczniom zalaminowane literki – mówi definicję słowa, zdanie z luką do uzupełnienia bądź pokazuje obrazek, a zadaniem uczniów jest ułożenie odpowiedniego słowa
    5. Uczniowie tworzą krzyżówki dla przeciwnej drużyny
    6. Pokazujemy uczniom flashe/definicje i prosimy, aby po kolei zapisali słowa na tablicy. Później dzielimy uczniów na dwie grupy. Mówimy daną kategorię np. ‘kitchen’ a zadaniem uczniów jest podbiegnięcie do tablicy i skreślenie wyrazu z danej kategorii.
    7. Auction game – uczniowie dostają po 1000 $, nauczyciel czyta definicję, grupy zakładają się o ‘pieniądze’ jak bardzo są pewni danego słówka
    8. Back to the board – dwoje uczniów stoi tyłem do tablicy. Na tablicy zapisujemy słówko, bądź dwa różne, aby każda drużyna miała inne słówko do wytłumaczenia. Zadaniem drużyny jest wytłumaczenie danego słowa dla osoby, która stoi pod tablicą aż poprawnie je odgadnie.

  7. Aga

    Z moimi uczniami gramy w mystery word. Kazdy z uczniów losuje jedni słowo i ma za zadanie przygotować krótką wypowiedź, w której zawarte będzie wylosowane słowo. Reszta uczniów słucha wypowiedzi i próbuje zgadnąć jakie było wylosowane słowo lub fraza. Jesli grupa jest liczna można uczniów podzielić na mniejsze zespoły.

  8. ewa alicja

    1. Ćwiczenie do wykonania w parach. Uczeń wybiera sobie słowo z listy, starając się zapamiętać jego pisownię (w razie potrzeby może wrócić i zerknąć na listę) następnie podchodzi do kolegi/koleżanki i pisze każdą literę z osobna na plecach. Osoba której litera jest zapisywana na plecach zapisuje ją na kartce lub na tablicy (w zależności od liczebności grupy), po zapisaniu wszystkich liter należy wyraz dodatkowo przeliterować.
    2. Ćwiczenie to z reguły wykonuję w grupkach. Potrzebna jest kartka papieru w formacie A4. Pierwsza osoba zapisuje rzeczownik i zagina kartkę podając ją następnej osobie (tak aby nie widziała zapisanego słowa) następnie kolejna osoba zapisuje czasownik, zagina kartkę i podaje dalej, kolejna osoba zapisuje przymiotnik, kolejny uczeń/uczennica kolejny rzeczownik, następna osoba przysłówek, a ostatnia dowolne słowo. Teraz następuje odkrycie słów, a uczniowie wymyślają historyjkę 🙂
    3. Do kolejnego ćwiczenia należy wcześniej przygotować karteczki ze słownictwem które chcemy utrwalić i obrazki/zdjęcia online. Uczniowe pracują w grupkach 4 lub 5 osobowych, każdy losuje słówko. Następnie wyświetlam na projektorze wcześniej wybrane zdjęcia (staram się wybierać te, które są śmieszne, dziwne, odrobinę straszne- wzbudzające zainteresowanie i często pozornie ciężkie do powiązania ze słownictwem do powtórki). Teraz uczniowie muszą stworzyć nieoczywistą 😉 historyjkę związaną z obrazkiem/ zdjęciem wplatając w nią wylosowane słówka.
    4. Zadanie to polega na losowaniu kartek ze słownictwem które ćwiczymy, a zadaniem ucznia/uczennicy jest opisanie zagadnienia aby grupa lub osoba z pary (w zależności od tego jak chcemy przeprowadzić to zadanie) odgadła słowo z kartki.
    5. Zadanie do wykonania samodzielnie lub drużynowo. Uczeń lub uczniowie dostają kartkę z rysunkiem drabiny, na jej szczeblach należy jak najszybciej zapisać słownictwo z ostatnich zajęć (lub z kończącej się lekcji). Ilość szczebli, u mnie to maksymalnie 10 (oczywiście z młodszymi dziećmi mniej).
    6. I w końcu zadanie które jest u mnie hitem (zwłaszcza w przypadku młodzieży i dorosłych) a poznałam je dzięki Mrs Poppy-uczymy z pomysłem :). Zadanie do wykonania zarówno samodzielnie jak i w grupie. Ja, prawie zawsze daję je grupom, bo jest wtedy dużo ciekawiej i kreatywniej. Ćwiczene polega na budowaniu wieży ze słów skojarzeń. Bazą jest sześć słówek (z listy słów do powtórzenia, dobrze żeby były nieoczywiste do powiązania ze sobą) Następnie “kojarzymy” dwa sąsiednie słówka ze sobą i w ten sposób pniemy się w górę aż do momentu uzyskania jednego słowa. Następnie, ciekawym momentem jest porównanie rezultatów. Mając te same sześć słów wyjściowych, każda grupa ma inne słowo na szczycie swojej piramidy. I najzabawniejsza i kreatywna część to opowiedzenie pozostałym grupom o powiązaniach pomiędzy słowami np Skąd powiązanie strażaka i pilota z basenem 😉 ?

  9. Ania B.

    Moi dorośli uczniowie oraz młodzież lubią ćwiczenie, w którym dzielę ich na 2 grupy. Tworzymy 2 kręgi – część uczniów stoi w kręgu wewnętrznym, część w zewnetrznym. Osoby z kręgu wewnetrznego otrzymują po 1-2 karteczki ze słówkami/wyrażeniami, które chcemy powtórzyć. Uczniowie w środku robią 2-3 kroki zgodnie z ruchem wskazówek zegara, a ci na zewnątrz – w przecwną stronę. Uczniowie odwracają sie do siebie, i osoby, które mają karteczki muszą wyjaśnić słówko partnerowi. Po chwili zmieniamy ustawienie w kregach – osoby, które są wewnątrz przechodzą na zewnątrz.

    Gra, która sprawdza się właściwie z każdą grupą wiekową, to 4-in-a-row. Potrzebuję do niej albo planszę, albo zabawkę z Tigera. Uczniowie grają w 2 drużynach. Aby ‘wrzucić żeton’ do tigerowej zabawki/umieścić symbol na planszy, muszą powiedzieć zdanie z danym słówkiem/ wyrazeniem/wyjaśnić je. U mnie emocje ogromne, nawet z dorosłymi i młodzieżą, ponieważ gra wymaga ‘taktycznego’ podejscia 🙂

    Do kolejnej aktywności potrzebuję obrazki (można wydrukować i zalaminować żeby służyły na dłuzej) oraz karteczki post-it notes. Uczniowie pracują w parach, każda para otrzymuje obrazek i zestaw kilku karteczek. Proszę uczniów, by wypisali na karteczkach słówka z powtarzanego materiału, których mogliby użyc do opisu obrazka (im śmieszniej tym lepiej); uczniowie przyklejają te słówka na obrazku. Po chwili proszę uczniów by wymienili się obrazkami i słówkami. Zadaniem każdej pary jest uzycie proponowanych słówek do opisu obrazka, który otrzymali.

    Inna gra, którą stosuję przy wiekszych powtórkach, to kategorie. Dzielę ucziów na pary/małe grupy. Każda grupa otrzymuje kartkę z nazwą kategorii. Zadaniem grup jest wpisanie słówek, które należą do danej grupy (zwracam uwage, by uczniowie skupili sie na naowy słownictwie). Po chwili (w pierwszej rundzie daję około 40sek) uczniowie wymieniają sie swoimi kartkami zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Tym razem ich zadaniem jes dopisanie słówek, których jeszcze nie ma na liście (teraz daje uczniom około minuty, bo muszą przeczytać, co już jest na liście). Powtarzamy grę do momentu gdy każda grupa cos od siebie napisze. Po zakończeniu proszę każdą grupę, aby wybrali po 2-4 ciekawe (dla nich) słówka ze swojej katergoii. Zapisuję wszystkie na tablicy. Zadaniem uczniów jest albo ułożenie dialogu w parach z użyciem danego słwonictwa, albo (znów w parach) krótka (1min) wypowiedź na zadane pytanie, również uzywając słówek z tablicy, przy czym partner liczy te słówka (pytania przygotowuję przed lekcją).

    Inna aktywność polega na tym, ze zadaniem uczniów jest użycie nowych słówek do ułożenia tekstu w speech bubbles/ komiksie (najczęściej proszę uczniów by sami podali słownictwo, które chcą powtórzyć i zapisuję je na tablicy, bądź uczniowie zapisują je na karteczkach, które potem leżą na ławce – ale tak, by wszyscy widzieli). Tutaj używam zdjeć z magazynów albo zabawnych wersji znanych dzieł sztuki.

    • Sylwia

      Ania, gratuluję wygranej! Proszę skontaktuj się ze mną, aby podać swoje dane do wysyłki nagrody 🙂 Email jest podany w zakładce “kontakt”. Życzę miłego dnia! Sylwia

      • Ania B.

        O jaaaa!! Dziekuje!Ale sie ciesze! Pierwszy raz cos wygralam!!! 🙂 🙂 🙂

  10. marta Cybulska

    czy są już wyniki konkursu ? 🙂

Leave a Reply

Theme by Anders Norén